Vàng hay tiền?

Doanhnhansaigon - Thứ Năm, 25/04/2013 15:16 (GMT+7)

Năm 2012-2013, Việt Nam chịu cùng lúc ba sức ép lớn nhất góp phần chính làm cho nền kinh tế suy thoái sâu, mà trước đấy may mắn không bị vướng phải.

Đó là: thị trường bất động sản, thị trường ngân hàng và khu vực doanh nghiệp nhà nước. Ba sức ép cùng hội tụ, tạo ra sự cộng hưởng và gây ra những nguy hiểm chưa bao giờ có cho nền kinh tế nước nhà. Các lời giải cho từng điểm một đã được đưa ra, nhưng lời giải tổng thể thì chưa tới.

Điều ngạc nhiên là trong quá trình tái cấu trúc nền kinh tế, vấn đề quản lý thị trường vàng vẫn bị bỏ ngỏ. Đây là một lĩnh vực rất nóng, cực mới nhưng chưa hề được nhắc đến, kể cả cấp cao và những hội nghị, hội thảo lớn.

Thứ nhất, muốn chống "vàng hóa" tiền tệ nhưng lại quản lý bằng cách tiệm cận hóa vàng, bằng việc quy định về vàng miếng, vàng thương hiệu quốc gia và để cho giá trị của vàng miếng thương hiệu cao hơn tới gần 5 triệu đồng so với vàng bình thường cùng hàm lượng 9999.

Như vậy, đã vô tình biến vàng thành tiền. Cách làm này dù vô tình hay cố ý đã gây tác động ngược và biến nó thành một mô hình rất nguy hiểm, điều này cần phải được xem xét.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế ( IMF) năm 2005 đã khẳng định, trừ vàng với tư cách là vàng tài chính dự trữ quốc gia, còn lại vàng hàng hóa có hàm lượng như nhau thì phải được đối xử như nhau. Như vậy, không lý nào lại thực hiện việc dùng một cái dấu SJC để biến vàng bình thường thành vàng "thương hiệu" quốc gia!

Thứ hai, quản lý tập trung và độc quyền nhà nước mâu thuẫn với kinh tế thị trường. Rất tiếc, cho đến nay, mới có lời tuyên bố của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước về thương hiệu vàng miếng mà chưa có một đề án chính thức mang tính pháp lý về vàng thương hiệu, không có quy trình, quy chế, mà trách nhiệm, lợi ích cũng không rõ ràng.

Ngay cả Nghị định số 24/2012/NĐ-CP ngày 3/4/2012 của Chính phủ cũng chỉ quy định về quản lý hoạt động kinh doanh vàng chứ chưa quy định liên quan đến thương hiệu vàng miếng, thương hiệu vàng quốc gia. Nói "tùy tiện" thì hơi nặng nhưng thực sự là rất duy ý chí.

Hơn nữa, nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2013 được thông qua, phần về vàng ghi: "Khắc phục bất cập trong quản lý, ổn định thị trường vàng, bảo đảm giá vàng trong nước sát với giá vàng quốc tế”. Đây như một tiêu chí được mọi người ủng hộ.

Năm 2011, khi giá vàng trong nước đắt hơn giá vàng thế giới 2 triệu đồng/lượng, Thống đốc Nguyễn Văn Bình khẳng định sẽ đưa mức chênh lệch này về 400 ngàn đồng, nhưng đến cuối năm 2012, chính ông lại cho rằng, không có lý do gì để bình ổn giá vàng.

Mục tiêu mà ông quan tâm là chống đầu cơ vàng. Như vậy, quan điểm của ông Thống đốc đã thay đổi rất mạnh, rất cơ bản và rất ngược nhau.

Thứ ba, việc độc quyền của Nhà nước về vàng có gắn với lợi ích nhóm và lợi ích DN hay không khi mà mức chênh lệch giá lớn đã và đang kéo dài trong nhiều tháng qua? Tiền chênh lệch đến gần 5 triệu đồng giữa giá vàng trong nước và thế giới, chênh lệch đến 400 ngàn đồng/lượng giữa vàng thương hiệu SJC với các loại vàng khác, đã đi đâu?

Nếu tiền được bổ sung vào ngân sách nhà nước thì rất tốt, nhất là khi ngân sách nhà nước đang khó khăn. Nhưng đến nay, trách nhiệm giải trình của cá nhân về các vấn đề liên quan đến thị trường vàng vẫn chưa có.

Không dừng lại ở đó, khả năng Ngân hàng Nhà nước sẽ áp đặt biên độ giá vàng. Nhưng biên độ giá đó sẽ căn cứ vào đâu, nếu giá vàng trong nước không liên thông với giá quốc tế, nếu không lấy cơ chế thị trường, giá thị trường làm căn bản? Những điều này, không rõ Quốc hội có biết không, Chính phủ có biết không, nhưng rõ ràng người dân không được biết.

TS. NGUYỄN MINH PHONG

Read more »

Thị trường vàng: Nguy cấp! Điều hành vàng: Thất bại!

(Phapluattp) - Thanh tra cần làm rõ: Vàng lậu vào VN là bao nhiêu? Đấu giá vàng và tạo ra tình hình độc quyền thương hiệu để làm gì?

Góp ý nhân đợt Thanh tra Chính phủ tiến hành thanh tra công tác quản lý kinh doanh vàng của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), chuyên gia kinh tế - TS Nguyễn Thị Hiền cho rằng: Sự phê phán về tình trạng độc quyền trong nhập khẩu vàng nguyên liệu, chế tác và đấu giá vàng miếng và kiến nghị NHNN trả lại thị trường cho vàng đều có cơ sở, căn cứ và cần được lắng nghe thấu đáo. Và mức tăng giá vàng kéo theo giá USD những ngày qua là tín hiệu đáng lo ngại.

Không thể chấp nhận

Theo bà, NHNN đứng ra “bao sô” các hoạt động nhập nguyên liệu, đấu thầu vàng, chỉ chấp nhận một thương hiệu… là sai quy luật của thị trường, gây ra thiệt hại cho người dân có nhu cầu mua vàng. “Diễn biến này đã có từ năm 2012 nhưng NHNN phản ứng quá chậm để khắc phục. Đây là điều không thể chấp nhận được” - bà nhấn mạnh.

Nguyên nhân của tình trạng trên được bà Hiền cho là do nguồn cung không đáp ứng đủ. Đấu thầu vàng chỉ giúp các tổ chức kinh doanh vàng cân bằng trạng thái vàng chứ không nhằm cung cho thị trường. Chuyện thị trường vàng sẽ ổn định khi việc tất toán vàng hoàn thành sau 30-6-2013 là rất khó. Cũng không có hy vọng nào cho thấy chênh lệch giá vàng sẽ giảm. Mà chênh lệch vàng sẽ dẫn đến buôn lậu vàng, USD hút vào nhập vàng và tỉ giá thì tăng lên như hiện nay.

“Theo tôi, Thanh tra Chính phủ cần xác minh cái lợi - hại của đấu thầu vàng. Rất mong qua đợt thanh tra này sẽ tìm ra nguyên nhân gây nên sự biến động vô lý của thị trường vàng. Đấu thầu không giúp cải thiện thị trường vàng. Hãy trả lại vàng về đúng thị trường và tạo cơ hội cho các doanh nghiệp có nguồn ngoại tệ chính đáng tham gia chế tác, kinh doanh tăng cung thực chất cho thị trường” - bà gửi gắm.

Có lợi cho ai?

Trong khi đó, chuyên gia kinh tế - TS Lê Đăng Doanh nói thẳng: Thị trường vàng lúc này nguy cấp lắm rồi mà sao không thấy người có trách nhiệm của NHNN đứng ra giải thích? Có thể nói tất cả chính sách điều hành về thị trường vàng của NHNN áp dụng đến nay đã thất bại hoàn toàn.

“Quyết định của Thanh tra Chính phủ là chính xác và kịp thời. Tôi mong thanh tra làm rõ các vấn đề như lượng vàng nhập vào Việt Nam là bao nhiêu? Vàng lậu đi vào bằng con đường nào. Có ai bao che, tiếp tay hay không? Về điều hành của NHNN, thanh tra cần làm rõ việc tổ chức đấu thầu vàng để làm gì? Tại sao lại gây ra tình hình độc quyền? Các chính sách pháp luật quản lý thị trường vàng có lợi cho ai? Có “lợi ích nhóm” trong này hay không? Tôi ví cứ điều hành vàng theo cách đấu thầu thì Bộ Xây dựng có thể đấu thầu xi măng, Bộ NN&PTNT thì đấu thầu gạo… hay sao?” - ông nói rõ.

Trách nhiệm phát ngôn lung tung

TS Lê Đăng Doanh còn nhận xét phát ngôn của NHNN trong việc quản lý thị trường “cứ lung tung”, lúc thì bảo ổn định giá vàng, lúc lại nói bình ổn thị trường. “Như tôi biết bất cứ một mặt hàng nào mà có chênh lệch từ 5 triệu đồng trở lên thì không có lực lượng hải quan nào quản nổi. Tôi góp ý thanh tra cần làm rõ việc điều hành thị trường vàng của NHNN có nằm trong các chính sách tổng thể về kinh tế hay không, có đảm bảo lòng tin về tỉ giá hay không... Ai phải chịu trách nhiệm và trách nhiệm đến đâu trong chính sách điều hành này” - ông Doanh nói.

Read more »

Bộ Công an được đề nghị cùng xử lý thông tin “rửa” vàng

Có bình thường không, khi một bài báo kinh tế làm cho Ngân hàng nhà nước nhảy dựng như đỉa phải vôi?

(VnEconomy) - Ngân hàng Nhà nước đề nghị Bộ Công an phối hợp xử lý thông tin về khả năng có trục lợi chính sách để “rửa” vàng nhập lậu...

Công văn Ngân hàng Nhà nước gửi Bộ Công an đề nghị “phối hợp xử lý”.

Ngày 24/4, Ngân hàng Nhà nước đã có Công văn số 2842/NHNN-QLNH gửi Tổng cục An ninh II - Bộ Công an, “về việc báo Thanh Niên đăng tin sai lệch về chính sách quản lý thị trường vàng”.

Công văn trên cho biết, ngày 24/4/2013, báo Thanh Niên có đăng bài báo “Từ thống kê về Việt Nam của Hiệp hội Vàng Thế giới: “Rửa” vàng bằng cơ chế?”. Bài báo dẫn số liệu của “Hiệp hội Vàng Thế giới” về tổng nhu cầu vàng của Việt Nam trong hai năm 2011 và 2012 để phân tích và đưa ra nhận định “hàng tỷ USD nhập lậu vàng” và “các chính sách xuất - nhập và cuộc chuyển đổi vàng phi SJC sang SJC trong thời gian qua hé lộ khả năng đã có tình trạng trục lợi chính sách để “rửa” số lượng vàng lậu khổng lồ đã tràn vào Việt Nam” và “hợp pháp hóa vàng lậu”.

Cùng ngày, Ngân hàng Nhà nước đã liên hệ với Hội đồng Vàng Thế giới để làm rõ về nguồn số liệu bài báo trích dẫn, và cho biết, theo thông tin chính thức trên trang tin điện tử của Hội đồng Vàng Thế giới, hàng năm, tổ chức này gặp gỡ các doanh nghiệp kinh doanh vàng, các chuyên gia để trao đổi, đưa ra nhận định về nhu cầu vàng của các quốc gia. Trên cơ sở đó, tổ chức này đưa ra con số ước tính về nhu cầu vàng của người tiêu dùng tại các quốc gia, bao gồm nhu cầu vàng trang sức, nhu cầu vàng đầu tư.

“Như vậy, số liệu về nhu cầu vàng của Việt Nam nêu trong báo cáo thường niên của Hội đồng Vàng Thế giới là con số dự tính nhu cầu vàng của Việt Nam; hoàn toàn không phải là số liệu về số lượng vàng nhập khẩu hàng năm của Việt Nam”, Ngân hàng Nhà nước khẳng định như vậy, cũng như nêu trong công văn gửi Bộ Công an, trong thông cáo báo chí phát đi cuối chiều 24/4.

Dẫn nguồn thống kê của “Hiệp hội Vàng Thế giới”, bài báo trên cho biết trong hai năm qua khối lượng vàng nữ trang nhập lậu vào Việt Nam có thể lên tới trên 25,5 tấn. Đáng chú ý là trong hai năm 2011 và 2012, số lượng vàng thỏi nhập vào Việt Nam còn lớn hơn nhiều; năm 2011 là 87,8 tấn, năm 2012 là 75,2 tấn, tổng cộng hơn 8,5 tỷ USD. Nguồn vàng nhập lậu đó được gắn với khả năng trục lợi chính sách xuất nhập khẩu và việc chuyển đổi vàng phi SJC sang SJC để “rửa” vàng, kiếm lợi lớn…

Tuy nhiên, về chủ trương tạm xuất, tái nhập vàng, thông cáo của Ngân hàng Nhà nước cũng giải thích rằng: theo Nghị định 24/2012/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý hoạt động kinh doanh vàng, Nhà nước công nhận quyền nắm giữ, mua, bán tất cả các thương hiệu vàng miếng hợp pháp của người dân, không có sự phân biệt đối xử và không hạn chế lưu thông các thương hiệu vàng miếng khác SJC.

Nghị định 24 và các quy định khác của pháp luật không có quy định nào bắt buộc phải chuyển đổi các loại vàng miếng khác sang vàng miếng SJC. Để đáp ứng nhu cầu chuyển đổi vàng miếng khác SJC sang vàng miếng SJC của người dân, tổ chức tín dụng và doanh nghiệp, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành quy định chặt chẽ để  thực hiện việc chuyển đổi vàng miếng thương hiệu khác sang vàng miếng SJC.

Để đẩy nhanh tiến độ kiểm định, chuyển đổi, Ngân hàng Nhà nước đã cho phép thực hiện việc tạm xuất vàng miếng phi SJC và tái nhập vàng nguyên liệu tiêu chuẩn quốc tế với khối lượng xuất khẩu bằng khối lượng nhập khẩu. Việc thực hiện chủ trương này nhằm đẩy nhanh tiến độ kiểm định, gia công vàng miếng phi SJC thành vàng SJC theo đúng quy định của pháp luật và Ngân hàng Nhà nước đã báo cáo Chính phủ trước khi thực hiện.

Toàn bộ khối lượng vàng phi SJC tạm xuất là vàng miếng đang được lưu thông hợp pháp trên thị trường và chủ yếu thuộc sở hữu hợp pháp của người dân đang gửi tại tổ chức tín dụng. Quy trình tạm xuất, tái nhập được Ngân hàng Nhà nước tổ chức thực hiện, giám sát chặt chẽ, có kiểm tra tồn quỹ trước khi xuất khẩu. Việc tạm xuất, tái nhập đã hoàn thành vào ngày 31/3/2013.

Với những giải thích trên, thông cáo của Ngân hàng Nhà nước cho rằng, bài báo đã “cố tình suy diễn, bóp méo hàng loạt chủ trương chính sách của Nhà nước về quản lý thị trường vàng, chuyển tải tới người đọc thông điệp sai về cơ chế, chính sách của Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước, tạo ra sự hoài nghi đối với các chủ trương, chính sách quản lý thị trường vàng và các nỗ lực phối hợp phòng, chống buôn lậu của các cơ quan Nhà nước”.

Theo đó, Ngân hàng Nhà nước đề nghị Tổng cục An ninh II (Bộ Công an) phối hợp xử lý theo quy định của pháp luật.

Liên quan đến hoạt động tạm xuất, tái nhập trên, đầu tháng 3/2013, trên báo Thanh Niên cũng có bài viết với thông tin 4 ngân hàng thương mại được tạm nhập 11,5 tấn vàng, về “nhờ” SJC dập ra vàng miếng SJC, bán theo giá giảm. Và hướng dự tính đưa ra là, kiểu bán khống này tạo hiệu ứng trong dân cư, khiến người dân sẽ bán mạnh ra theo, sau đó các ngân hàng mới từ từ mua vào giá thấp với lượng lớn hơn quy mô đã bán ra, vừa có nguồn hàng giá thấp trả cho việc tạm nhập, vừa để tất toán trạng thái…

Trước thông tin đó, Ngân hàng Nhà nước cũng đã có thông cáo phủ nhận hoàn toàn không có việc cho tạm nhập và khả năng “bán khống” 11,5 tấn vàng nói trên.

Read more »

Từ thống kê về Việt Nam của Hiệp hội Vàng thế giới: “Rửa” vàng bằng cơ chế ?

Thanh niên - 24/04/2013

Những bí mật của thị trường vàng Việt Nam đã được “kể” ra từ những con số thống kê của Hiệp hội Vàng thế giới.

Lượng vàng VN nhập khẩu

Nguồn: Hiệp hội vàng thế giới -  Đồ họa: Hồng Sơn

Hàng tỉ USD nhập vàng lậu ?  

Theo Hiệp hội Vàng thế giới, chỉ trong hai năm 2011 và 2012, tổng nhu cầu vàng VN đã lên đến gần chục tỉ USD. Trong đó, giá trị vàng nữ trang nhập đã lên đến con số gần 1,3 tỉ USD. Cụ thể, lượng vàng nữ trang VN nhập khẩu năm 2011 là 13 tấn, trị giá 634 triệu USD. Sang năm 2012, ngoại tệ nhập vàng nữ trang còn nhiều hơn. Quý 1 nhập 5 tấn, trị giá 269 triệu USD, quý 2 nhập 3 tấn, trị giá 156 triệu USD, quý 3 nhập 2,5 tấn trị giá 130 triệu USD và quý 4 là 2 tấn, trị giá 111 triệu USD. Tổng cộng, năm 2012 VN đã nhập 12,5 tấn, trị giá 666 triệu USD. Chỉ tính riêng vàng nữ trang, trong 2 năm qua VN đã bỏ ra gần 1,3 tỉ USD để nhập khẩu. Đáng nói, cho đến nay NHNN chưa cấp phép cho bất cứ đơn vị nào nhập vàng nữ trang và nếu đúng thì số vàng nữ trang với khối lượng lên tới trên 25,5 tấn này là nhập lậu hoàn toàn.

Cũng theo thống kê của Hiệp hội Vàng thế giới, trong 2 năm này số lượng vàng thỏi nhập vào VN còn lớn hơn nhiều. Cụ thể, trong năm 2011 vàng thỏi nhập vào VN tổng cộng là 87,8 tấn, trị giá 4,561 tỉ USD. Năm 2012, con số này cũng không kém với tổng cộng là 75,2 tấn, tương đương trên 4 tỉ USD. Riêng với vàng thỏi, trong năm 2011 và 2012, NHNN cũng không cấp phép công ty nào được nhập loại vàng này. Vì vậy, vàng thỏi chỉ có thể vào thị trường nội địa theo 2 con đường. Thứ nhất là NHNN cho phép các NHTM mua trạng thái nước ngoài và thứ hai là vàng thỏi nhập lậu.

Những con số trên nói lên rằng, vàng lậu đã, đang và sẽ tiếp tục tràn vào VN. Đây cũng chính là nguyên nhân gây biến động tỷ giá trong suốt thời gian qua. Điều này hợp lý và lý giải vì sao cầu ngoại tệ “chính thống” của nền kinh tế mấy năm nay không tăng, dự trữ ngoại tệ tăng mạnh nhưng “sóng tỷ giá” vẫn thỉnh thoảng lại nổi lên. Ngay tại thời điểm này, khi khoảng cách giá vàng trong nước và thế giới bị đẩy cao lên mức kỷ lục, trên 6 triệu đồng/lượng, thì tỷ giá ngoài thị trường tự do lại bị hun nóng một cách đáng ngờ.

Hợp pháp hóa vàng lậu ?    

Với những biến động tại thị trường vàng, các chính sách xuất – nhập và cuộc chuyển đổi vàng phi SJC sang SJC trong thời gian qua hé lộ khả năng đã có tình trạng trục lợi chính sách để “rửa” số lượng vàng lậu khổng lồ đã tràn vào VN. Bởi như phân tích trên, ngoài “chui” vào kênh vàng nữ trang, vàng lậu còn có thể được dập thành vàng miếng giả thương hiệu SJC, vàng nữ trang dưới tên gọi phi SJC. NHNN đã chính thức quản lý việc dập vàng miếng thương hiệu độc quyền SJC nên nếu muốn hợp pháp hóa số vàng lậu chỉ có con đường duy nhất là xuất ra rồi nhập trở lại. Và cũng trùng hợp NHNN “bỗng dưng” (nói bỗng dưng là bởi trước đó, NHNN công bố có khoảng 500 tấn vàng đang nằm trong dân và lên phương án huy động. Với lượng vàng trong dân nhiều như vậy, không có lý do gì để nhập vàng) cho phép tạm xuất vàng phi SJC để tái nhập 11 tấn vàng khối về dập vàng miếng SJC. Sự “trùng hợp” này rất dễ tạo điều kiện cho vàng lậu được đưa vào diện phi SJC, sau đó xin phép xuất ra để nhập vào để hợp thức hóa thành vàng chính ngạch. Hay nói cách khác là “rửa vàng” kiếm lợi khủng. Nếu chỉ lấy mức chênh lệch giữa vàng trong nước và thế giới trung bình là 3 triệu đồng/lượng thì với 25,5 tấn vàng nhập lậu, lợi nhuận từ vàng lậu lên cả trăm triệu USD.

Nhưng mọi chuyện không dừng ở đó. Số vàng lậu nhập vào VN trong 2 năm qua, như thống kê của Hiệp hội Vàng thế giới, là 25,5 tấn (chỉ tính riêng vàng nữ trang). Đợt “tạm xuất, tái nhập” vừa rồi được 11 tấn vàng và đã được NHNN bán hết sau phiên đấu thầu ngày hôm qua. Như vậy, còn khoảng gần 15 tấn vàng lậu vẫn đang “ẩn” trên thị trường chờ cơ hội hợp pháp hóa. Câu hỏi đặt ra là, liệu có xảy ra thêm một cuộc tạm xuất – tái nhập để chuyển thể về vàng miếng SJC một cách chính danh nữa hay không? Câu trả lời vẫn phải chờ, nhưng những biểu hiện của thị trường vàng hiện nay đang cho thấy điều đó hoàn toàn có thể tiếp tục được thực hiện. Cụ thể, chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới (lý do lớn nhất để phải bình ổn) đang ở mức kỷ lục, khoảng 6 triệu đồng/lượng, lượng vàng NHNN nhập khẩu trước đó đã bán hết sau 11 phiên đấu thầu… Khả năng tạo những cơn khan hiếm giả gây áp lực xuất – nhập để hợp pháp hóa vàng lậu là rất lớn.

Giá vàng VN trong quá khứ có cao có thấp hơn giá thế giới, nhưng mấy năm trở lại đây luôn cao hơn vàng thế giới rất nhiều. Trong quá khứ, VN có xuất khẩu vàng, nhưng mấy năm gần đây vàng xuất hầu như không có mà vàng nhập thì rất lớn. Đặc biệt, là nhập lậu. Đây là kết quả từ chính sách quản lý thị trường vàng yếu kém, tạo cơ hội cho các đơn vị, giới đầu nậu, giới đầu cơ… thao túng, trục lợi từ ngay trên cơ chế.

Vàng là thủ phạm làm tăng giá USD: Tiến sĩ Cao Sĩ Kiêm, nguyên Thống đốc NHNN cũng khẳng định, diễn biến kinh tế vĩ mô chưa cho thấy áp lực căng thẳng quá lớn về đồng USD. Nhưng vừa qua, sự nóng lên của đồng ngoại tệ này chính do các đầu nậu tranh thủ nhập vàng đế “kiếm lời”. Ở các địa bàn như TP.HCM, Hà Nội nhu cầu tiêu thụ vàng bao giờ cũng rất lớn, với mức chênh lệch giá như vừa qua, dễ hiểu giới buôn lậu vàng chắc chắn đã vào cuộc. Một chuyên gia nhiều kinh nghiệm trên thị trường tài chính cũng nhận định, trong tình hình khó khăn hiện nay, cầu USD cho sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp thực sự chưa cao, trong khi đó nhập siêu quý 1 không quá lớn để gây áp lực lên cán cân thương mại, thì có thể thấy nhiều khả năng vàng chính là thủ phạm khiến USD đã tăng giá so với VND. Anh Vũ (ghi)

Nguyên Hằng - Nguồn: Thanh niên

Read more »

Sai lầm trong quản lý thị trường vàng

(Nld) - Thứ Ba, 23/04/2013 22:27

Việc độc quyền thị trường vàng của Ngân hàng Nhà nước đang làm phát sinh nhiều bất cập, không theo cơ chế thị trường và đi ngược với xu hướng thế giới

Bơm hơn 11 tấn vàng, giá vẫn cao hơn thế giới 6,2 triệu đồng/lượng

Ngày 3-4-2012, Nghị định 24/CP về quản lý thị trường vàng đã được ban hành thay thế Nghị định 174/CP (có hiệu lực từ ngày 25-5-2012). Theo đó, Ngân hàng (NH) Nhà nước sẽ thống nhất quản lý các hoạt động kinh doanh vàng. Gần 1 năm sau, thị trường vàng ngày càng đầy rẫy xáo trộn, bất ổn. Vì sao?

Độc quyền ngược xu thế

Theo NH Nhà nước, Nghị định 24 nhằm khắc phục những bất cập về quản lý hoạt động kinh doanh vàng, tăng cường quản lý, tạo cơ sở pháp lý để tổ chức lại thị trường vàng theo hướng phát triển ổn định, bền vững…

Độc quyền vàng để khắc phục tình trạng đầu cơ tích trữ, buôn bán trái phép và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân. Cụ thể, NH Nhà nước độc quyền sản xuất vàng miếng, xuất nhập khẩu vàng nguyên liệu để sản xuất vàng miếng và tiến hành kinh doanh vàng với vai trò người kiến tạo thị trường, mua bán cuối cùng. Từ 8 thương hiệu vàng miếng đang sản xuất, lưu thông trên thị trường, NH Nhà nước tuyên bố chỉ duy nhất SJC là thương hiệu vàng quốc gia.

Lý giải của một lãnh đạo NH Nhà nước, trong suốt 10 năm trước khi có nghị định, các tổ chức tín dụng được phép huy động, cho vay vàng và đầu tư vàng. Cả nước có hơn 12.000 doanh nghiệp (DN) kinh doanh vàng nhưng chưa được quản lý chặt chẽ. Mỗi khi giá vàng biến động, người dân đổ xô mua vàng làm một lượng tiền lớn chảy vào vàng nhưng không tạo ra giá trị gia tăng cho nền kinh tế.

Hoạt động gom ngoại tệ nhập lậu vàng diễn ra, tỉ giá bị ảnh hưởng và tâm lý găm giữ, đầu cơ ngoại tệ rất lớn. “Nhà nước phải lấy ngoại tệ nhập khẩu vàng để ổn định thị trường, tâm lý người dân và cuối cùng làm tăng lạm phát bởi Việt Nam là nước nhập khẩu lạm phát” - vị này phân tích.

Chính sách độc quyền thị trường vàng được kỳ vọng là sẽ giải quyết những bất cập trên. Không thể phủ nhận hiệu quả của nghị định là tỉ giá ổn định trong suốt năm 2012 và đầu năm 2013 đến nay. Hiện tượng nhập lậu vàng cũng được kiểm soát trong năm qua khi vàng lậu không còn “cửa” chuyển hóa thành vàng miếng SJC…

Tuy nhiên, bất cập phát sinh từ việc độc quyền một thương hiệu vàng, độc quyền thị trường vàng của NH Nhà nước đã và đang gây không ít xáo trộn thị trường, thiệt hại cho DN, người dân.

Hệ lụy

Không một NH trung ương nào trên thế giới độc quyền sản xuất, kinh doanh vàng, bán vàng ra thị trường như cách Việt Nam đang áp dụng.

Khi chỉ còn SJC là thương hiệu duy nhất được tiếp tục sản xuất, các thương hiệu vàng còn lại phải đóng cửa sau nhiều năm gầy dựng. Hệ thống máy móc thiết bị hàng chục tỉ đồng phục vụ sản xuất vàng phải “đắp chiếu”. Giá các thương hiệu vàng miếng như Rồng Thăng Long của Bảo Tín Minh Châu, vàng AAA của Tổng Công ty Vàng Agribank… “rơi tự do” khi người dân lo ngại không được lưu thông đã rủ nhau bán tháo.

Tiệm vàng, DN quay sang ép giá mua vàng phi SJC của người dân. Ngay vàng SJC bao bì cũ, móp méo, cong vênh cũng bị tiệm vàng từ chối mua, đến Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC) có lúc cũng không thu lại vàng của chính mình... Đến cuối năm 2012, theo số liệu của riêng Công ty SJC, đã có hơn 300 lượng vàng nhái, giả thương hiệu SJC được phát hiện. Không chỉ người mua vàng, cả NH thương mại cũng bị “dính quả” vàng SJC nhái.

Tại một hội thảo về vàng cuối năm ngoái, chuyên gia kinh tế - TS Nguyễn Đại Lai nhận xét: Nếu giá trị của vàng khắp nơi trên thế giới được đo bằng tuổi vàng thì Việt Nam do cơ chế cấm nửa vời nên tuổi vàng không quan trọng bằng miếng vàng đó mang logo gì! “Nhà nước cấm mọi loại vàng miếng nhưng trừ vàng miếng mang logo SJC (do được chọn làm thương hiệu vàng quốc gia - PV). Mọi loại vàng miếng khác muốn lưu thông hoặc phải biến thành đồ trang sức hoặc phải “đội mũ” SJC bất luận tuổi vàng đều là 99,99%” - TS Nguyễn Đại Lai bức xúc.

Chưa hết, từ cuối tháng 3 đến nay, NH Nhà nước tiếp tục can thiệp trực tiếp vào thị trường vàng bằng cách nhập khẩu vàng, dập vàng miếng rồi cung ứng ra thị trường thông qua các phiên đấu thầu. Qua 10 phiên đấu thầu vàng, NH Nhà nước đã đưa ra thị trường 11,1 tấn nhưng giá vàng trong nước vẫn chênh lệch hơn 6 triệu đồng/lượng so với thế giới. Mục tiêu ban đầu là kéo sát chênh lệch giá đã bất thành!...

Ông Nguyễn Thành Long, Chủ tịch Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam, cho rằng việc quản lý, kiểm soát và tiến tới thu hẹp thị trường vàng vật chất với hàng loạt thông tư theo chủ trương loại bỏ vàng ra khỏi hệ thống tín dụng, NH và tổ chức lại thị trường vàng là cần thiết. “Nhưng đến nay, hình ảnh dễ thấy vẫn là ngổn ngang thị trường vàng. Thay vì ở vai trò quản lý, kiểm soát, giám sát, cấp hạn ngạch nhập vàng… NH Nhà nước lại tiếp cận, điều hành việc sản xuất cung cầu vàng miếng cho thị trường, chỉ đạo hệ thống phân phối… mà lẽ ra để thị trường tạo lập trên nguyên tắc cung - cầu ” - ông Long nhìn nhận.

Read more »

Tờ 100 USD mới chuẩn bị lưu hành

(Vnexpress) - Với nhiều tính năng bảo mật tiên tiến để chống làm giả, tờ tiền sẽ được đưa vào sử dụng từ ngày 8/10 sau 4 lần phải thiết kế lại.

Thiết kế mới của tờ 100 USD chuẩn bị được lưu hành. Ảnh: AP

Sau hai năm trì hoãn vì lỗi sản xuất, người Mỹ cuối cùng cũng được sử dụng tờ 100 USD mới, Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) ngày 24/4/2013 cho biết. Tiền mới sẽ được lưu hành từ ngày 8/10/2013.

Theo FED, tờ 100 USD mới có rất nhiều tính năng đặc biệt. Đây là kết quả của quá trình nghiên cứu và thiết kế dài cả thập kỷ. Tiền mới được áp dụng công nghệ bảo mật tiên tiến để chống làm giả. Dải băng 3D màu xanh ở mặt trước sẽ chuyển động khi tờ tiền được lật nghiêng. Biểu tượng lọ mực, quả chuông in chìm bên trong và số 100 ở góc phải cũng sẽ chuyển từ màu đồng sang xanh lá khi nhìn nghiêng.

Đây là lần thứ tư tờ 100 USD được thiết kế lại, người phát ngôn của FED cho biết. Họ đã thay đổi tờ tiền này ba lần trong 20 năm qua, khi FED nỗ lực chống lại công nghệ làm tiền giả.

Thiết kế mới được công bố lần đầu năm 2010 và dự định đưa vào lưu thông tháng 2/2011. Tuy nhiên, đến tháng 12/2010, giới chức Mỹ thông báo việc này sẽ bị trì hoãn vô thời hạn do họ cần nhiều thời gian để khắc phục lỗi sản xuất khiến nhiều tờ tiền bị nhăn.

Dawn Haley, người phát ngôn của Sở đúc tiền Mỹ cho biết: "Chúng tôi đã phải làm rất nhiều cách để xóa các nếp nhăn này và cuối cùng cũng sản xuất đủ số lượng". Chân dung Benjamin Franklin vẫn được in trên mặt trước của tờ tiền mệnh giá cao nhất nước Mỹ.

Theo một cuộc trưng cầu trên CNN, trong hơn 1.300 người tham gia bỏ phiếu, 70% tỏ ý thích thú với thiết kế của tờ 100 USD mới.

100 USD là tờ tiền cuối cùng được thiết kế lại để đối phó với công nghệ làm giả ngày càng tiên tiến. Quá trình thay đổi bắt đầu từ năm 2003 khi Mỹ đưa thêm màu vào tờ 20 USD. Việc cải tiến cũng được áp dụng với tờ 50 USD, 10 USD và 5 USD. Chỉ có tờ 1 USD là không được thiết kế lại.

Read more »

Đồng (tiền Việt Nam Dân chủ Cộng hòa)

(Wikipedia) - Đồng là tiền tệ của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, lưu dụng từ năm 1946 đến ngày 2 tháng 5 năm 1978. Một đồng được chia thành 10 hào; một hào bằng 10 xu.

Lịch sử

Loại tiền đầu tiên được chính quyền Việt Nam Dân chủ Cộng hòa phát hành là vào ngày 31 tháng 1 năm 1946. Tiền này thay thế đồng bạc Đông Dương với giá trị tương đương 1:1. Dân chúng quen gọi đó là "tiền tài chính" do Bộ Tài chính phát hành. Tiền giấy xuất hiện đầu tiên in hình Chủ tịch Hồ Chí Minh ở các tỉnh thuộc khu vực Trung Bộ. Sau lan rộng ra các tỉnh Bắc Bộ và Nam Bộ.

Ngày 3 tháng 4 năm 1946, Quốc hội Việt Nam khóa I đã biểu quyết cho phép lưu hành giấy bạc tài chính của Việt Nam trên phạm vi cả nước. Khi chiến tranh lan rộng và Pháp mở cuộc tái chiếm Đông Dương thì đồng bạc Đông Dương được lưu hành trở lại. Riêng ở những chiến khu thì "tiền tài chính" giữ địa vị tiền tệ chính thức. Đồng bạc Đông Dương không được công nhận. Để củng cố giá trị cho đồng tiền tài chính, lực lượng Việt Minh ra thông cáo năm 1948 là 1 đồng tài chính có giá trị 375 miligam vàng, tương đương với 0,48 USD nhưng số lượng vàng bảo chứng trong ngân khố không thể kiểm chứng được.

Những năm đầu, tất cả những tờ tiến giấy này đều có hình chủ tịch Hồ Chí Minh và chữ Việt, chữ Trung Quốc.

Đổi tiền 1951, 1953

Năm năm sau, khi thành lập Ngân hàng Quốc gia thì cơ quan này lãnh phần phát hành tiền tệ cùng các dịch vụ tín dụng cho vay kể từ ngày 6 tháng 5, 1951. Ngân hàng này cho lưu hành một loạt tiền mới, tục gọi là "tiền ngân hàng". Tỷ giá là 1 đồng ngân hàng = 10 đồng tài chính cũ. Sang tháng 1 năm 1953 thì ấn định là 1 đồng ngân hàng = 100 đồng tài chính. Trong khi đó ở vùng Pháp kiểm soát thì đồng bạc Đông Dương vẫn được dùng cho đến năm 1955. Hối suất giữa hai loại tiền này là 1 đồng Đông Dương = 40 đồng "tiền ngân hàng".

Năm 1954 sau Hiệp định Genève, đồng "tiền ngân hàng" này đã trở thành tiền chính thức của quốc gia mới mang tên Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vừa được công nhận ở Miền Bắc Việt Nam. Hối suất với piastre lưu hành ở phía nam vĩ tuyến 17 là 30-32 đồng Bắc Việt Nam = 1 piastre hay đồng Nam Việt Nam.

Tỷ giá hối đoái của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa không thả nổi theo giá thị trường mà được ấn định theo cơ chế kinh tế chỉ huy. Đối với hai quốc gia mật thiết trao đổi hàng hóa với Miền Bắc thì hối suất cố định là 1,47 đồng VNDCCH = 1 Nhân dân tệ Trung Quốc còn với Rúp Liên Xô thì 735 đồng = 1 Rúp. Tỷ số này sau đổi thành 308 đồng = 1 Rúp. Tuy nhiên, ngoài chợ đen, giá được ấn định khác.

Đổi tiền 1959

Ngày 28 tháng 2 năm 1959 Chính quyền phát lệnh đổi tiền, phá giá và thay loạt tiền phát hành trước kia năm bằng loạt tiền mới in ở Tiệp Khắc với tỷ giá 1 đồng 1959 = 1000 đồng năm 1951. Mỗi hộ được đổi tối đa là hai triệu đồng cũ để lãnh 2.000 đồng mới. Số tiền hơn hai triệu phải ký thác vào ngân hàng nhà nước. Mục đích của cuộc đổi tiền là xóa bỏ vốn tư nhân để chính quyền tiếp thu quản lý tài sản và hạn chế lượng tiền lưu thông. Việc đổi tiền là một trong gia đoạn kinh tế mới: "Cải tạo kinh tế theo chủ nghĩa xã hội". Đài phát thanh loan tin lệnh đổi tiền từ 9 giờ sáng ngày 28 tháng 2 cho đến 5 giờ chiều ngày 2 tháng 3 thì chấm dứt. Hạn ba ngày tối đa được thi hành ở thành thị. Ở nông thôn chính quyền cho tối đa là 7 ngày còn ở miền xa thì không được quá 20 ngàỵ. Thời gian ngắn ngủi được áp dụng với dụng ý ngăn chặn "đầu cơ, tung tiền tích trữ hàng hóa". Dù vậy, hậu quả giá cả tăng vọt vẫn diễn ra.

Loạt tiền mới giấy bạc có sáu tờ: 1 hào, 2 hào, 5 hào, 1 đồng, 2 đồng và 5 đồng.

Tiền kim loại có 3 đơn vị: 1 xu, 2 xu và 5 xu.

Hối suất ấn định giữa đồng Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và đồng Việt Nam Cộng hòa là 70 đồng Bắc Việt = 1 đồng Nam Việt. Trong khi đó tỷ giá hối đoái với tiền rúp Liên Xô được quy định lại vào năm 1961 là 3,27 đồng = 1 rúp.

 Hình ảnh tiền đồng Việt Nam Dân chủ Cộng hòa

10 đồng (1951), mặt trước

10 đồng (1951), mặt sau

50 đồng, 1951, mặt sau

100 đồng, 1951, mặt trước

100 đồng, 1951, mặt sau

500 đồng (1951), mặt trước

500 đồng (1951), mặt sau

1000 đồng (1951), mặt trước

1000 đồng (1951), mặt sau

5000 đồng (1953), mặt trước

5000 đồng (1953), mặt sau

1 đồng (1958), mặt trước

1 đồng (1958), mặt sau

10 đồng (1958), mặt trước

10 đồng (1958), mặt sau

Read more »